Zaświadczenia z ZUS/US a przesłanki wykluczenia z postępowania

        08 lutego 2018        3 komentarze

Uwaga łapią!

Być może ktoś uzna, że powyższy okrzyk nawiązujący do realiów okupowanej stolicy to żart przyciężki, ale nic na to nie poradzę.

Czasem działania różnych instancji kontrolnych wprost wołają o reakcję solidniejszego kalibru.

Od dwóch dni spieram się z pewnym Panem Mecenasem, który twierdzi, że zaświadczenia z Urzędu Skarbowego i ZUSu sa dokumentami potwierdzającymi przesłankę z art 24.5.8 PZP, a zatem jeżeli zamawiający nie wprowadził tej przesłanki w swoim postępowaniu, to nie może takiego dokumentu żądać.

Bardzo brzydko zacząłem myśleć o Panu Mecenasie, posądzając go, że celem samym w sobie jest polemika i chodzi mu tylko o to, żeby udowodnić, że doktorek od życia oderwany.

Przed posłaniem wiązki cierpkich słów, wszedłem w internet i tam trafiłem na uchwałę KIO/KU 11/17 (potem znalazłem jeszcze jedną, ale nie pamiętam sygnatur).

I wszystko stało się jasne.

Stanowisko Pana Mecenasa jest pochodną stanowiska Prezesa UZP, który w wyniku kontroli uznał żądanie tych zaświadczeń przy braku przesłanki z art 24.5.8 za zbędne, a zatem niezgodne z art 25 ust 1 PZP. Na korzyść UZP przemawia fakt, że uznano, iż naruszenie to nie miało wpływu na wynik postępowania (podkreślam, ponieważ czytają nas również kontrolerzy). Sprawa być może nie wyszłaby poza ul. Postępu, gdyby nie to, ze krewki zamawiający postanowił zaskarżyć wyniki kontroli do KIO.

KIO wydała uchwałę (sygnatura powyżej) i mleko się rozlało. Po Polsce. Zwłaszcza po Wielkopolsce, skąd jest Pan Mecenas, obsługiwany przezeń zamawiający i kontrolujący podmiot.

Póki co wiem, że kontrolerzy zaczynają to sprawdzać. Jeszcze nie wiem, jak to kwalifikują i jakie wlepiają sankcje. Gdyby ktoś wiedział, niech da znać (jawnie lub anonimowo). Na wszelki wypadek krzyczę: uwaga łapią!

Stanowisko to opiera się na dwóch filarach:

a. z podobieństwa brzmienia przepisów wynika, że od art 24.1.15 PZP jest dokument z § 5.5 rozporządzenia (oświadczenie wykonawcy), a więc zaświadczenia z § 5.2 i 3 są powiązane z art 24.5.8 PZP;

b. w zaświadczeniu z US/ZUS nie ma informacji, które pozwolą zamawiającemu podjąć decyzję o wykluczeniu na podstawie art 24.1.15 PZP, ponieważ organy stwierdzając, że wykonawca zalega nie wskazują, czy zaległość jest potwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu lub ostateczną decyzją administracyjną.

Każdy z tych filarów jest dość wątły, a już na pewno zbyt kruchy, by pociągać zamawiającego do odpowiedzialności za naruszenie PZP.

Jeżeli chodzi o brzmienie przepisów, to dobrze pasuje do siebie tylko jedna para: art 24.1.15 – § 5.5. Tu jest „toczka w toczkę”

Ale to wcale nie oznacza, że pozostałe pary już do siebie nie pasują. Porównajcie sami, a zobaczycie, że w § 5.2 i 3 występują podobieństwa zarówno z art 24.1.15 jak też z art 24.5.8 PZP.

Prawda jest taka, że to rozporządzenie (przynajmniej § 5) niezbyt dobrze pasuje do ustawy (art 24). Tyle, że – na Boga – nie karzmy za to zamawiających!

Jeżeli chodzi o brak stosownych informacji w zaświadczeniu z US/ZUS, to – owszem – tam może nie być informacji, czy dana zaległość jest potwierdzona prawomocnym wyrokiem lub ostateczną decyzją administracyjną.

Tyle, że najczęściej mamy do czynienia z zaświadczeniem o niezaleganiu (czy nie zaleganiu?). Czy to nie jest informacja przydatna z punktu widzenia art 24.1.15?

Ona jest wręcz kluczowa!

Jeżeli urząd skarbowy czy ZUS potwierdza brak zaległości, to kwestia, czy zaległość (toż jej nie ma!) jest potwierdzona prawomocnym lub ostateczną nie ma znaczenia. Ważne, że zaległości brak, a więc nie zachodzi przesłanka do wykluczenia.

Poza tym w tym zaświadczeniu może znaleźć się informacja o zawarciu porozumienia – a to też jest informacja mające swoje znaczenie z perspektywy art 24.1.15.

Stanowisko UZP/KIO/całej reszty organów kontrolnych tak naprawdę wybija zęby zamawiającym. Otóż wychodzi na to, że przesłankę obligatoryjną można weryfikować wyłącznie w oparciu o oświadczenie wykonawcy.

Ja rozumiem politykę probiznesową, ale czy to przypadkiem nie jest otwarcie furtki dla nieuczciwych „przedsiębiorców”, którzy obniżają koszty nie płacąc podatków lub składek na ZUS?

Natomiast – żeby nie było – zestawienie art 24.1.15 i zaświadczeń może prowadzić do naruszenia ustawy. Do tego naruszenia poważnego.

Otóż, niedopuszczalne byłoby wykluczenie wykonawcy na podstawie art 24.1.15 wyłącznie na podstawie zaświadczenia stwierdzającego zaległość.

Według mnie, to jest dopiero punkt wyjścia do dalszych dociekań.

Zamawiający będzie musiał ustalić, czy zaległość jest potwierdzona prawomocnym lub ostateczną, czy wykonawca jej nie spłacił lub czy nie nie zawarł porozumienia – to są dopiero przesłanki wykluczenia.

Często wchodzę w zwarcie z zamawiającymi: niektórzy nie myślą, niektórzy wyrządzają szkody wykonawcom, ale kiedy trzeba, będę ich bronił – tak jak w tym przypadku.

Jak żyć? Albo zrezygnujecie z zaświadczeń albo wprowadzicie przesłankę z art 24.5.8.

Albo UZP i KIO przemyślą swoje stanowisko, bo według mnie ono psuje (i tak już niedoskonałe) prawo.

Maciej Lubiszewski

PS. Pana Mecenasa przeprosiłem za złe myśli, które kierowałem pod jego adresem i podziękowałem mu za zmuszenie mnie do pochylenia się nad – jak się okazało – bardzo ciekawym i ważnym zagadnieniem.

{ 3 komentarze… przeczytaj je poniżej albo dodaj swój }

Mistrz Luty 10, 2018 o 22:24

polecam lekturę informatora UZP nr 1 z 2017 r.
Tym samym zaświadczeń, o których mowa z w § 5 pkt 2) i 3) rozporządzenia, zamawiający może żądać jedynie na potwierdzenie braku podstaw do wykluczenia z art. 24 ust. 5 pkt 8 ustawy Pzp. Powyższe oznacza, iż żądanie ww. dokumentów jest niezbędne jedynie w sytuacji, gdy zamawiający przewidział wykluczenie wykonawcy na podstawie ww. przepisu w ogłoszeniu o zamówieniu lub w siwz.
wiele korekt się sypie od czasu nowelizacji z 2016 r.

Odpowiedz

Elżbieta Marzec 16, 2018 o 09:26

Witam, Panie Macieju,
ja trochę z innej beczki. Czy mógłby pan w kolejnym wpisie poruszyć kwestię niezgodności zapisów przepisów przejściowych wprowadzonych ustawą z dnia 22 czerwca 2016 r o zmianie ustawy – Prawo zamówień publicznych oraz niektórych innych ustaw a treścią § 7 ust. 2 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2017 r w sprawie użycia środków komunikacji elektronicznej w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego oraz udostępniania i przechowywania dokumentów elektronicznych.
Art. 15 ust 2 wzmiankowanej ustawy stanowi, iż przepis art. 10a ustawy zmienianej w art. 1 w zakresie jednolitego dokumentu zamówienia stosuje się od dnia 18 kwietnia 2018 r. Natomiast z treści § 7 ust. 2 Rozporządzenia wynika wprost,że w przypadku postępowań wszczętych od 18 kwietnia 2018 r. nie tylko JEDZ, ale i oświadczenia składane w postępowaniach poniżej progów unijnych trzeba będzie składać przy pomocy środków komunikacji elektronicznej.
Istnieje zatem wyraźna rozbieżność w zapisach ustawy i rozporządzenia, która powoduje, że zamawiający wszczynając postępowanie po 18 kwietnia nie będzie wiedział, czy w postępowaniach poniżej progów unijnych wprowadzić obowiązek składania oświadczeń z art. 25a ust.1 przy użyciu środków komunikacji elektronicznej.
Być może ma Pan jakieś informacje z tzw. pierwszej ręki, bo kwiecień za pasem, a dylemat nawet wśród szkoleniowców wielki.
Pozdrawiam

Odpowiedz

Maciej Lubiszewski Marzec 17, 2018 o 21:54

Pani Elżbieto, jak zapewne widać po mojej miernej aktywności na blogu, wiele się u mnie dzieje. Nie ogarniam. Postaram się wejrzeć w problem, ale nic obiecać nie mogę. Z serdecznościami. Maciej

Odpowiedz

Dodaj komentarz

Poprzedni wpis:

Następny wpis: